Đồng hồ quang học stronti siêu chính xác do Trung Quốc phát triển có thể góp phần thay đổi cách định nghĩa giây trong hệ SI.
Bước tiến mới trong đo lường thời gian siêu chính xác
Theo công bố mới nhất năm 2026, các nhà khoa học tại Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc đã phát triển thành công một đồng hồ mạng tinh thể quang học stronti với độ chính xác cực cao. Thiết bị này có thể đo thời gian tới 19 chữ số thập phân, một mức độ chưa từng có trong các công nghệ đo lường hiện nay.
Nhóm nghiên cứu cho biết nếu đồng hồ hoạt động liên tục trong 30 tỷ năm, sai số tích lũy chỉ khoảng 1 giây. Kết quả này đạt được nhờ cải tiến hệ thống đồng hồ quang học stronti trong phòng thí nghiệm, giúp nâng cao độ ổn định và độ chính xác khi vận hành. Theo tạp chí Metrologia, thiết bị đã đạt ngưỡng kỹ thuật cần thiết để các nhà khoa học cân nhắc sử dụng trong việc định nghĩa lại đơn vị giây trong Hệ đơn vị quốc tế (SI).
Cơ sở thay đổi định nghĩa giây và ứng dụng tiềm năng
Hiện nay, đơn vị giây được xác định dựa trên dao động của nguyên tử cesium-133, với 9.192.631.770 chu kỳ trong một giây (định nghĩa từ năm 1967). Tuy nhiên, đồng hồ quang học stronti hoạt động ở tần số ánh sáng nhìn thấy, với khoảng 700 triệu tỷ dao động mỗi giây, cho phép đo thời gian với độ chính xác cao hơn đáng kể.
Các chuyên gia nhận định rằng để thay đổi định nghĩa giây, cần ít nhất ba đồng hồ quang học đạt độ chính xác tương đương và được vận hành độc lập tại nhiều cơ sở khác nhau. Hiện đã có một số thiết bị đạt tiêu chuẩn này, cho thấy điều kiện kỹ thuật đang dần được đáp ứng.
Ngoài việc cải thiện chuẩn đo thời gian, đồng hồ quang học siêu chính xác còn mở ra nhiều ứng dụng như nghiên cứu vật chất tối, đo biến đổi cực nhỏ trong trường hấp dẫn Trái Đất và nâng cao độ chính xác trong định vị. Theo lộ trình, các đề xuất liên quan sẽ được xem xét tại Hội nghị chung về Cân và Đo lường (CGPM), diễn ra định kỳ 4 năm một lần. Mục tiêu hiện nay là trình bày định nghĩa mới của đơn vị giây vào kỳ họp năm 2030.
Theo: Báo Lao Động
