Mỹ áp dụng MMPA từ 1-1-2026, cấm nhập 12 nhóm loài thủy sản Việt Nam khai thác bằng một số ngư cụ như lưới rê, lưới kéo, lưới vây. Cục Thủy sản nói sẽ hoàn thiện dữ liệu, gỡ theo từng nghề, trước mắt là ghẹ.
- Xét xử đường dây rửa tiền cho nhóm tội phạm Nigeria tại TP HCM
- Trú mưa dưới bờ kè, mảng bê tông đổ sập khiến 4 người tử vong ở Đắk Lắk
- Mua bán vàng trên 20 triệu đồng không chuyển khoản sẽ bị phạt nặng
Vì sao bị “chưa tương đương” và những yêu cầu kèm theo
Ông Lê Trần Nguyên Hùng, Phó cục trưởng Cục Thủy sản và Kiểm ngư, cho biết Mỹ chưa công nhận tương đương MMPA đối với một phần nghề cá Việt Nam. Danh mục bị cấm nhập gồm cá ngừ (mắt to, vây vàng, vằn, vây xanh), cá kiếm, cá mú, cá thu, cá đối, ghẹ, mực… nếu khai thác từ 12 mã nghề bị ảnh hưởng.
Bên cạnh lệnh cấm, các lô hàng thủy sản thuộc các mã HTS sẽ phải có giấy chứng nhận thủy sản, sản phẩm thủy sản xuất khẩu vào thị trường Mỹ (giấy chứng nhận COA). Theo ông Hùng, khác biệt chủ yếu nằm ở kỹ thuật quản lý và hệ thống giám sát, truy xuất.
Tác động xuất khẩu và bài toán “đồng bộ từ trung ương tới cảng cá”
Theo số liệu thống kê năm 2024, tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản Việt Nam sang thị trường Mỹ đạt 1,8 tỉ USD. Riêng nhóm sản phẩm khai thác thuộc các nghề bị ảnh hưởng ước đạt gần 512 triệu USD. Đây là phần doanh thu gắn với chuỗi việc làm của ngư dân, cảng cá và doanh nghiệp chế biến.
Ông Hùng cho rằng để chứng minh tương đương, cần sự vào cuộc đồng bộ. Trung ương ban hành khung chính sách. Địa phương tổ chức tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật đánh bắt. Cảng cá tăng giám sát nhật ký, truy xuất. Doanh nghiệp phối hợp hoàn thiện hồ sơ lô hàng theo yêu cầu.
Gỡ trước ghẹ, tăng điều tra thú biển và giám sát tàu cá năm 2026
Về thể chế, cục đã rà soát, sửa đổi luật, nghị định, thông tư để phù hợp MMPA. Mỹ yêu cầu tàu cá báo cáo và ghi vị trí, thời gian khi bắt gặp thú biển. Việt Nam đã đưa nội dung này vào quy định. Các biện pháp giảm thiểu tác động tới thú biển cũng được bổ sung, gồm giải pháp kỹ thuật và thiết bị xua đuổi.
Trong năm 2026, cục tiếp tục phối hợp các đơn vị để chứng minh bằng chỉ số thực tế và số liệu khoa học. Trọng tâm là điều tra nguồn lợi thú biển, tăng hệ thống giám sát tàu cá, giám sát tại cảng. Cục cũng tính phương án chuyển đổi nghề với nhóm rủi ro cao như lưới rê, lưới kéo. Với lộ trình gỡ dần, trước mắt cục cung cấp hồ sơ, dữ liệu gửi Mỹ trước ngày 12-1 để công nhận tương đương với con ghẹ.
Theo: Tuổi Trẻ
