Trang 234 – Khai Mở

Thế Giới

Thay đổi chế độ Iran: Mục tiêu thật của Tổng thống Mỹ Donald Trump

Đăng vào 10/03/2026 bởi Minh Thu

Thay đổi chế độ Iran: mục tiêu thật của Trump — Khu trục hạm USS Lassen hộ tống tàu container qua Eo biển Hormuz tháng 11/2019. (Ảnh: Chụp màn hình báo VnExpress)

Không kích dồn dập của Mỹ và Israel vào các cơ quan an ninh Iran làm dấy lên câu hỏi lớn: mục tiêu thật của Washington là phá hủy quân sự hay dọn đường cho thay đổi chế độ?.

Thay đổi chế độ Iran qua việc đánh vào bộ máy an ninh

Các đợt không kích do Mỹ và Israel tiến hành bắt đầu từ ngày 28/2/2026. Nhiều mục tiêu bị tấn công không phải căn cứ tên lửa hay cơ sở hạt nhân. Thay vào đó là các trụ sở an ninh nội địa tại Isfahan và nhiều cơ quan cảnh sát. Những cơ sở này đóng vai trò duy trì kiểm soát xã hội của chính quyền Tehran.

Theo các báo cáo quân sự độc lập, hơn một trăm căn cứ của lực lượng dân quân Basij đã bị phá hủy. Cảnh sát tại Tehran và một số tỉnh miền tây cũng bị tập kích. Một số nhà phân tích cho rằng chiến lược này nhằm làm suy yếu khả năng kiểm soát trong nước. Khi hệ thống an ninh bị tê liệt, chính quyền sẽ khó ngăn chặn biểu tình hoặc nổi dậy.

Sau hơn mười ngày giao tranh, thiệt hại của Iran được mô tả là rất nặng nề. Kho tên lửa đạn đạo được cho là giảm mạnh. Hệ thống máy bay không người lái cũng bị tổn thất lớn. Các cuộc tấn công mạng còn khiến hệ thống liên lạc nội bộ bị xâm nhập. Điều này làm gia tăng áp lực lên bộ máy lãnh đạo mới của Iran sau khi chuyển giao quyền lực.

Tham vọng của Washington về một Trung Đông không còn đối thủ

Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần kêu gọi người dân Iran đứng lên thay đổi chính quyền. Trong một số thông điệp công khai, ông nói người dân nên chờ thời điểm thích hợp khi chiến dịch quân sự kết thúc. Washington cho rằng người Iran cần cơ hội tự quyết tương lai chính trị của họ. Tuy nhiên thông điệp này gây tranh cãi ngay tại Mỹ.

Một số đồng minh của ông Trump ủng hộ mục tiêu lật đổ chính quyền Tehran. Thượng nghị sĩ Lindsey Graham cho rằng một Iran hậu chế độ hiện tại sẽ giúp Trung Đông ổn định hơn. Theo lập luận này, nguy cơ gián đoạn dầu mỏ tại eo biển Hormuz có thể giảm. Nhưng trong nội bộ chính quyền Mỹ vẫn tồn tại nhiều quan điểm khác nhau về mục tiêu cuối cùng.

Các nhà phân tích tại Brookings Institution cảnh báo Washington có thể đánh giá quá cao hiệu quả của không kích. Iran vẫn giữ khả năng huy động lực lượng và kiểm soát xã hội. Nếu chiến tranh kéo dài, khu vực có thể rơi vào bất ổn sâu hơn. Một khoảng trống quyền lực tại Iran sẽ tạo ra hệ quả khó lường cho toàn bộ Trung Đông.

Theo: VnExpress

Công nghệ

Giá iPhone 15 tăng mạnh tại Việt Nam và đắt hơn mẫu iPhone 17e

Đăng vào 10/03/2026 bởi Nguyễn Hiền

Giá iPhone 15 liên tục tăng trong vài tháng qua. (Ảnh: Chụp màn hình báo Dân trí)

Các đại lý tại Việt Nam đồng loạt tăng giá iPhone 15 thêm 1 triệu đồng do nguồn cung giảm để cân đối lợi nhuận khi hàng hóa khan hiếm dần.

Giá iPhone 15 leo thang do tác động từ chính sách của hãng

Tham khảo tại nhiều đại lý cho thấy một diễn biến bất ngờ trên thị trường điện thoại di động. Phiên bản tiêu chuẩn với dung lượng 128GB hiện đang được chào bán phổ biến ở mức từ 18 đến 18,3 triệu đồng. So với giai đoạn cuối năm 2025, con số này đã tăng thêm khoảng 1 triệu đồng cho mỗi thiết bị được bán ra.

Một số nhà quan sát cho rằng việc điều chỉnh này khiến mẫu máy cũ trở nên đắt hơn cả dòng iPhone 17e vừa ra mắt. Đại diện các cửa hàng cho biết Apple đã có những thay đổi đáng kể về chính sách giá kể từ đầu năm nay. Những chương trình khuyến mãi và hỗ trợ bán hàng dành cho dòng máy này cũng không còn dồi dào như trước.

Bên cạnh đó, các chuyên gia phân tích cũng lưu ý về tác động của tỷ giá USD đối với hàng nhập khẩu. Khi nguồn cung từ nhà sản xuất bị hạn chế, các đại lý buộc phải tăng giá để đảm bảo biên độ lợi nhuận kinh doanh. Hiện trạng này khiến thị trường iPhone tại Việt Nam có những nhịp rung lắc về giá ngay trong quý đầu năm.

Nghịch lý từ doanh số của một dòng sản phẩm đã bị khai tử

Mặc dù Apple đã chính thức ngừng sản xuất bộ đôi iPhone 15 từ tháng 9 năm ngoái, doanh số vẫn tăng trưởng. Dòng máy này hiện đang thống trị phân khúc điện thoại có mức giá dưới 20 triệu đồng tại thị trường nội địa. Người dùng vẫn ưu tiên lựa chọn thiết bị này dù đây không còn là sản phẩm chủ lực của hãng.

Giới quan sát nhận định rằng thiết kế trẻ trung và màn hình Dynamic Island là yếu tố hút khách hàng đầu. Trong khi đó, mẫu iPhone 16e đời mới dù có chip mạnh hơn nhưng lại không được ưa chuộng bằng. Sự chênh lệch về tính thẩm mỹ đã giúp mẫu máy cũ giành lợi thế trong cuộc đua giành thị phần.

Trên bình diện quốc tế, dữ liệu từ Counterpoint Research cho thấy đây là mẫu điện thoại bán chạy nhất năm 2024. Gần một nửa lượng máy tiêu thụ đến từ hai thị trường lớn nhất là Mỹ và Trung Quốc. Tại Việt Nam, nguồn hàng vẫn tạm đủ nhưng các lựa chọn về màu sắc đang dần trở nên khan hiếm.

Theo: Báo Dân trí

Thế Giới

Kế hoạch mở lại eo biển Hormuz của ông Trump vấp phải rào cản từ giới vận tải biển

Đăng vào 10/03/2026 bởi Nhật Minh

Kế hoạch mở lại eo biển Hormuz của ông Trump vấp phải hoài nghi từ giới vận tải. Dù Washington cam kết hộ tống, nỗi lo an toàn và thiếu hụt nguồn lực khiến tuyến đường thủy huyết mạch này vẫn đang bị tê liệt.

Thủy thủ lo ngại an toàn trước đe dọa tấn công từ Iran

Martín Izaguirre Salgado, một thủy thủ từng làm việc trên tàu chở khí hóa lỏng, vẫn giữ những mảnh vỡ từ tên lửa nổ gần tàu mình tại Biển Đỏ như một lời nhắc nhở về sự nguy hiểm. Đối với những người như Salgado, cam kết bảo hiểm và hộ tống quân sự của Tổng thống Donald Trump chưa đủ để họ yên tâm đi qua eo biển Hormuz vào lúc này.

Việc Iran đe dọa tấn công mọi con tàu trong khu vực khiến những lời hứa hỗ trợ từ Washington trở nên kém thuyết phục đối với đội ngũ thủy thủ thương mại. Salgado chia sẻ với CNN rằng cảm giác không an toàn sẽ còn tồn tại chừng nào các cuộc tấn công bằng tên lửa hoặc thiết bị bay không người lái vẫn tiếp diễn.

Hiện trạng tại eo biển Hormuz đang ở mức báo động khi tuyến đường thủy này gần như tê liệt hơn một tuần qua. Thông thường, mỗi ngày có hơn 60 tàu vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu qua đây, nhưng vào ngày 4/3, không có tàu chở dầu nào di chuyển. Các hãng vận tải lớn như Maersk hay Hapag-Lloyd đã ngừng nhận hàng tới các nước Vịnh Ba Tư, trong khi các công ty bảo hiểm cũng hủy bảo hiểm rủi ro chiến tranh.

Hoài nghi về năng lực hộ tống của Hải quân Mỹ

Nhiều chuyên gia và lãnh đạo ngành vận tải biển bày tỏ sự hoài nghi về tính khả thi của việc hộ tống tàu bè. Ông Gene Seroka, Giám đốc Cảng Los Angeles, nhận định rằng không hãng tàu nào sẵn sàng đặt thủy thủ vào rủi ro lớn để trở thành mục tiêu giữa biển. Theo ông, chỉ một lệnh ngừng bắn mới có thể khiến tàu thương mại hoạt động trở lại.

Mặc dù chính quyền Mỹ nỗ lực triển khai hải quân hộ tống sớm nhất có thể, giới phân tích cho rằng Hải quân Mỹ không đủ tàu để bảo vệ hàng chục tàu thương mại mỗi ngày. Jakob Larsen, Giám đốc an ninh của Hiệp hội Vận tải biển Đan Mạch BIMCO, giải thích rằng việc bảo vệ toàn bộ tàu chở dầu trong khu vực là không thực tế vì đòi hỏi lượng lớn khí tài quân sự.

Bà Helima Croft, cựu chuyên gia tại CIA, chỉ ra sự khác biệt so với cuộc chiến Iran – Iraq trước đây. Khi đó, Mỹ đóng vai trò hộ tống bên thứ ba, còn hiện nay, Washington là một bên tham chiến trực tiếp trong xung đột, khiến tình hình trở nên phức tạp và nguy hiểm hơn đối với các tàu được hộ tống.

Hệ lụy từ việc gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng

Việc tuyến vận tải Hormuz bị đóng băng đã đẩy giá dầu thô vượt ngưỡng 110 USD một thùng vào sáng ngày 9/3, mức cao nhất kể từ tháng 7/2022. Mặc dù vậy, chính quyền Mỹ cho rằng đây chỉ là sự biến động ngắn hạn và thế giới không có nguy cơ thiếu hụt năng lượng nghiêm trọng. Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright tuyên bố sẽ sớm triệt hạ năng lực tấn công của Iran để đưa hàng hóa lưu thông bình thường.

Tuy nhiên, các hãng vận tải đang phải đối mặt với chi phí nhiên liệu tăng cao và nhiều khả năng sẽ chuyển phần chi phí này sang người tiêu dùng. Sanne Manders, Chủ tịch công ty logistics Flexport, cảnh báo xung đột kéo dài có thể gây tắc nghẽn tại các cảng, đặc biệt là ở châu Á, làm rối loạn chuỗi cung ứng toàn cầu tương tự như thời kỳ đại dịch.

Sự gián đoạn này còn ảnh hưởng trực tiếp đến nguồn cung thực phẩm của các nước Vùng Vịnh, vốn phải nhập khẩu khoảng 85% nhu cầu. Trong khi đó, những thủy thủ như Salgado vẫn đang phải neo tàu chờ đợi ngoài khơi Iraq với cảm giác bị mắc kẹt, chưa rõ ngày có thể trở về nhà.

Theo: VnExpress

Thế Giới

Mục tiêu của ông Trump tại Iran: Chiến dịch lật đổ chế độ tiềm ẩn

Đăng vào 10/03/2026 bởi Trần Thu

Các đòn tập kích liên tiếp vào cơ quan an ninh cho thấy Mỹ muốn làm suy yếu khả năng kiểm soát của Tehran, dọn đường cho kịch bản thay đổi chế độ.

Mục tiêu của ông Trump tại Iran và chiến thuật làm suy yếu bộ máy an ninh

Quân đội Israel và Mỹ đã mở rộng danh sách mục tiêu từ quân sự sang các trụ cột an ninh cốt lõi của Iran. Các cơ sở như Bộ chỉ huy An ninh Nội địa tại Isfahan, trụ sở cảnh sát và căn cứ của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) liên tục bị oanh tạc. Những đòn đánh này không đơn thuần là phá hủy khí tài mà nhắm trực diện vào hệ thống bảo vệ sự tồn vong của chính quyền.

Giới phân tích từ Viện Nghiên cứu Chiến tranh nhận định việc tấn công hơn 120 trụ sở của IRGC và lực lượng dân quân Basij là bước đi có tính toán. Bằng cách làm tê liệt các đơn vị này, Washington đang tước đi công cụ giám sát và trấn áp người dân của chính phủ Iran. Đây được xem là động thái “dọn đường” cho những biến động chính trị từ bên trong lòng đất nước.

Chiến dịch này đánh dấu sự thay đổi lớn trong cách tiếp cận của chính quyền Donald Trump. Thay vì chỉ tập trung vào chương trình hạt nhân hay tên lửa đạn đạo, các cuộc không kích hiện nay đặt nền móng cho mục tiêu tham vọng hơn. Đó là làm suy giảm khả năng quản trị của Tehran đến mức họ không còn đủ sức duy trì trật tự xã hội trước sức ép nội bộ ngày càng tăng.

Mục tiêu của ông Trump tại Iran đối mặt với rủi ro khoảng trống quyền lực

Mặc dù chiến dịch đã phá hủy phần lớn kho tên lửa và hạm đội hải quân, nhưng khả năng sụp đổ hoàn toàn của chế độ vẫn là một dấu hỏi. Cựu quan chức Mỹ nhận định rằng dù bị tổn thất nặng nề, chính quyền Iran vẫn có thể tồn tại trong trạng thái suy yếu và chia rẽ. Việc mất khả năng liên lạc và điều hành hiệu quả khiến Tehran rơi vào tình thế vô cùng khó khăn để duy trì quyền kiểm soát.

Ông Trump đã công khai kêu gọi người dân Iran tận dụng thời cơ để giành lấy chính quyền khi các đòn không kích làm suy yếu lực lượng trấn áp. Thông điệp từ Nhà Trắng nhấn mạnh rằng đây là cơ hội hiếm có để người dân tự quyết định tương lai đất nước. Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo rằng kỳ vọng vào một cuộc nổi dậy tự phát thông qua không kích có thể là một sự tính toán quá tự tin.

Một cuộc chiến kéo dài có thể dẫn đến sự sụp đổ chính phủ nhưng lại mở ra nguy cơ về một khoảng trống quyền lực nguy hiểm tại Trung Đông. Nếu không có một sự chuyển giao ổn định, khu vực này có thể rơi vào tình trạng hỗn loạn khó kiểm soát. Trong khi đó, phía Iran tuyên bố sẵn sàng cho một cuộc chiến toàn diện và đe dọa gây tổn thất lớn cho lực lượng Mỹ nếu có sự can thiệp của bộ binh.

Theo: VnExpress

Thế Giới

Lãnh tụ Iran – Ông Trump kín tiếng về cách đối phó Mojtaba Khamenei

Đăng vào 10/03/2026 bởi Vũ Phượng

Lãnh tụ Iran mới Mojtaba Khamenei khiến Tổng thống Donald Trump không hài lòng, tuy nhiên ông từ chối tiết lộ các kế hoạch ứng phó cụ thể của Mỹ.

Lãnh tụ Iran và thái độ của Nhà Trắng

Tổng thống Mỹ Donald Trump mới đây đã từ chối đưa ra các chi tiết cụ thể về phương án hành động đối với tân Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei. Trong cuộc phỏng vấn với tờ New York Post vào ngày 9/3, ông khẳng định bản thân không hài lòng về nhân vật này nhưng không tiết lộ thêm bất cứ kế hoạch nào. Sự im lặng này gây chú ý khi trước đó ông từng có nhiều tuyên bố cứng rắn về nhân sự cấp cao của Tehran.

Trước đó, ông Trump đã công khai đưa ra những cảnh báo nghiêm khắc đối với Tehran về việc lựa chọn người kế nhiệm. Ông từng tuyên bố rằng bất kỳ vị lãnh đạo mới nào của Iran cũng cần phải nhận được sự phê chuẩn từ phía Mỹ, nếu không vị thế của họ sẽ khó có thể duy trì ổn định trong thời gian dài. Tuy nhiên, trong cuộc phỏng vấn mới nhất, ông lại chọn cách không nhắc lại lời đe dọa hạ sát các lãnh đạo không được ông phê chuẩn.

Việc ông Mojtaba Khamenei, con trai của giáo chủ quá cố Ali Khamenei, được chọn làm người đứng đầu mới của Iran đã tạo nên một bối cảnh chính trị phức tạp. Mặc dù ông Trump thừa nhận đây là một ứng viên tiềm năng từ trước, nhưng kết quả bầu chọn chính thức lại được ông mô tả là không thể chấp nhận được. Nhà Trắng hiện đang giữ thái độ quan sát thận trọng trước những biến động mới tại quốc gia Hồi giáo này.

Áp lực từ các tuyên bố của Mỹ

Hội đồng Chuyên gia Iran đã chính thức thông báo việc bổ nhiệm ông Mojtaba chỉ một ngày trước khi ông Trump có phản hồi công khai. Sự thay đổi nhân sự cấp cao này diễn ra ngay sau khi giáo chủ Ali Khamenei thiệt mạng trong một chiến dịch không kích do Mỹ và Israel thực hiện vào cuối tháng 2. Điều này đẩy căng thẳng giữa hai quốc gia lên một nấc thang mới đầy rủi ro.

Các quan chức an ninh hàng đầu tại Tehran, điển hình là ông Ali Larijani, khẳng định việc bầu chọn này là một đòn giáng mạnh vào các thế lực thù địch. Phía Iran cho rằng sự kế vị này đã dập tắt những kỳ vọng của phương Tây về một sự thay đổi chính trị theo hướng khác. Trong khi đó, hàng nghìn người dân Tehran đã xuống đường để bày tỏ sự trung thành với vị lãnh tụ mới ngay sau khi tin tức được công bố.

Dù ông Trump không nhắc lại việc hạ sát các lãnh đạo không được phê chuẩn, giới quan sát vẫn đang theo dõi sát sao mọi động thái từ Washington. Việc Mỹ từ chối công nhận tính hợp pháp của tân lãnh đạo có thể dẫn đến những biện pháp trừng phạt hoặc can thiệp sâu hơn. Hiện tại, sự im lặng của ông Trump được coi là một bước đi mang tính chiến thuật nhằm duy trì sự chủ động trong chính sách đối ngoại.

Theo: VnExpress

Thế Giới

Sinh viên trung niên tại Mỹ ồ ạt quay lại giảng đường đại học

Đăng vào 10/03/2026 bởi Minh Thu

Xu hướng người lao động tại Mỹ quay lại đại học đang tăng mạnh nhằm thích nghi với sự thay đổi chóng mặt của công nghệ và thị trường lao động toàn cầu.

Sinh viên trung niên tìm cơ hội mới trước làn sóng công nghệ

Tại Mỹ, các trường đại học đang chứng kiến một cuộc chuyển mình thực sự mạnh mẽ. Những người ở độ tuổi từ 30 đến 50 đang quay lại lớp học với số lượng ngày càng lớn. Điển hình như Đại học California, Los Angeles (UCLA) và Đại học Bắc Arizona vừa ghi nhận tỷ lệ nhập học cao kỷ lục từ các chương trình đào tạo thường xuyên. Hệ đào tạo mở rộng của UCLA hiện có hơn 33.000 sinh viên, trong đó gần một nửa đã trên 35 tuổi.

Nguyên nhân chính dẫn đến làn sóng này là sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo và các công nghệ mới. Nhiều người lao động lo ngại kiến thức cũ từ mười năm trước đã trở nên lỗi thời trước tốc độ thay đổi hiện nay. Trong bối cảnh kinh tế biến động, việc học tập giúp họ duy trì vị thế và giảm bớt nỗi lo mất việc làm. Họ không còn xem bằng cấp là mục tiêu ngắn hạn mà là một khoản đầu tư trọn đời để tồn tại.

Giới chuyên gia nhận định rằng con đường giáo dục đang mở rộng cửa cho những người từng lỡ nhịp với học vấn. Việc quay lại trường học giúp giải tỏa cảm giác bất ổn về nghề nghiệp trước những tiến bộ vượt bậc của xã hội. Đối với nhiều người, đây là cách duy nhất để nắm bắt kịp thời các kỹ năng mới cần thiết. Các lớp học giờ đây trở thành nơi quan trọng giúp kết nối kinh nghiệm thực tế với những tri thức hiện đại nhất.

Sinh viên trung niên đối mặt gánh nặng tài chính và áp lực

Dù mang lại nhiều cơ hội, việc học ở tuổi trung niên thực tế không hề dễ dàng với bất kỳ ai. Các tân sinh viên lớn tuổi phải cân nhắc thật kỹ bài toán về chi phí và thời gian cá nhân. Gánh nặng tài chính thường xuyên gây ra những áp lực lớn lên đời sống tinh thần của họ. Nhiều người dễ rơi vào tình trạng kiệt sức khi phải vừa học, vừa làm lại vừa gánh vác trách nhiệm gia đình.

Câu chuyện của cô Katie Swavely tại UCLA là một ví dụ điển hình cho những khó khăn thực tế này. Là mẹ của hai con nhỏ, cô đã phải chờ đợi mười năm sau tốt nghiệp mới có thể quay lại học thạc sĩ. Gia đình cô đã phải thắt lưng buộc bụng tối đa để có đủ tiền chi trả cho học phí và sinh hoạt. Có những thời điểm áp lực cơm áo gạo tiền khiến cô muốn từ bỏ con đường học vấn đầy gian nan.

Tuy nhiên, những nỗ lực này cuối cùng đã mang lại những giá trị hoàn toàn xứng đáng cho sự nghiệp. Việc đầu tư cho chính mình được xem là chìa khóa then chốt để thích nghi hiệu quả với mọi biến động. Lời khuyên của những người đi trước là mọi người hãy nhận ra không bao giờ là quá già để học hỏi. Sự kiên trì và hy sinh giúp họ vượt qua rào cản để chinh phục những đỉnh cao kiến thức mới.

Theo: Báo Dân trí

Thế Giới

Hoa Kỳ dẫn đầu thị trường vũ khí toàn cầu nhờ Châu Âu

Đăng vào 10/03/2026 bởi Tịnh Vân

Báo cáo mới từ SIPRI cho thấy Hoa Kỳ củng cố vị thế dẫn đầu trong khi nhập khẩu vũ khí tại Châu Âu tăng gấp ba lần để đối phó các thách thức an ninh.

Sự thống trị của Hoa Kỳ

Theo dữ liệu mới nhất từ Viện Nghiên cứu Hòa bình Quốc tế Stockholm công bố ngày 9/3/2026, thương mại vũ khí toàn cầu tăng 9,2% trong 5 năm qua. Hoa Kỳ tiếp tục củng cố vị thế là quốc gia xuất khẩu vũ khí lớn nhất thế giới khi thị phần tăng từ 36% lên 42%. Sự gia tăng này diễn ra trong bối cảnh các quốc gia đồng minh tăng cường mua sắm trang thiết bị quân sự hiện đại để nâng cao năng lực phòng thủ quốc gia.

Đáng chú ý, đây là lần đầu tiên trong hai thập kỷ qua, tỷ trọng xuất khẩu của Mỹ sang Châu Âu đạt mức 38%, chính thức vượt qua khu vực Trung Đông. Các quốc gia Châu Âu đã tăng lượng nhập khẩu vũ khí lên gấp ba lần trong giai đoạn 2021-2025 nhằm đối phó với những rủi ro an ninh xuất phát từ các cuộc xung đột khu vực. Phần lớn các đơn hàng này tập trung vào các dòng máy bay chiến đấu thế hệ mới và các hệ thống phòng không tầm xa hiện đại nhất hiện nay.

Chuyên gia từ SIPRI nhận định rằng các quốc gia nhập khẩu coi vũ khí Mỹ là phương tiện then chốt để nâng cao năng lực tác chiến và duy trì mối quan hệ chiến lược với Washington. Đối với chính quyền Hoa Kỳ, việc xuất khẩu khí tài không chỉ là một công cụ thực hiện chính sách đối ngoại, mà còn là đòn bẩy để củng cố nền công nghiệp quốc phòng nội địa. Chiến lược chuyển giao vũ khí mới theo hướng ưu tiên lợi ích quốc gia đã thể hiện rõ tầm nhìn dài hạn của giới lãnh đạo nước này trong một thế giới đa cực.

Thị trường vũ khí toàn cầu và sự thay đổi vị thế các cường quốc

Bản đồ các nhà cung cấp vũ khí đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi Pháp giữ vững vị trí thứ hai nhờ các hợp đồng lớn với Ấn Độ và Indonesia. Trong khi đó, Italia ghi nhận mức tăng trưởng xuất khẩu ấn tượng 157% để vươn lên vị trí thứ sáu trong bảng xếp hạng toàn cầu. Ngược lại, Nga chịu tổn thất nặng nề khi thị phần giảm mạnh từ 21% xuống còn dưới 7% do ảnh hưởng từ các lệnh trừng phạt quốc tế và việc phải ưu tiên nguồn lực cho nhu cầu chiến trường.

Tại khu vực Châu Á, lo ngại về sự gia tăng năng lực quân sự của Trung Quốc đã thúc đẩy Nhật Bản và Đài Loan tăng mạnh nhập khẩu vũ khí lần lượt ở mức 76% và 54%. Trung Quốc lần đầu tiên rơi khỏi danh sách mười quốc gia nhập khẩu hàng đầu thế giới kể từ năm 1991 do quốc gia này đang đẩy mạnh năng lực sản xuất quốc phòng nội địa. Các chuyên gia dự báo xu hướng trang bị các loại khí tài hiện đại tại khu vực này sẽ còn tiếp tục gia tăng để đối trọng với các tham vọng địa chính trị mới.

Khu vực Trung Đông tuy ghi nhận mức giảm nhập khẩu chung 13% nhưng Saudi Arabia và Qatar vẫn duy trì vị thế là những khách hàng lớn nhất của thị trường vũ khí thế giới. Israel dù đang trong tình trạng xung đột nhưng vẫn vượt qua Anh để trở thành nhà cung cấp vũ khí lớn thứ bảy nhờ việc đáp ứng nhu cầu cao về các hệ thống phòng không. Dự kiến trong tương lai gần, nhu cầu về các tổ hợp chống tên lửa tại khu vực này sẽ tăng cao khi các quốc gia nỗ lực bù đắp lượng trang thiết bị đã tiêu hao và củng cố hệ thống phòng thủ.

Theo: Báo Aboluowang (Bản dịch)

Thế Giới

Cuộc chiến Iran: Tổng thống Trump tuyên bố sắp đạt được mục tiêu

Đăng vào 10/03/2026 bởi Đào Chương

Cuộc chiến Iran đang tiến gần hồi kết khi Washington khẳng định đã vô hiệu hóa hầu hết năng lực tác chiến không quân và hải quân của Tehran hiện nay.

Cuộc chiến Iran và sự sụp đổ của hệ thống phòng thủ

Trong cuộc trao đổi với giới truyền thông ngày 9/3, nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định chiến dịch quân sự tại vùng Vịnh gần như đã hoàn tất. Ông nhấn mạnh rằng phía Iran hiện không còn lực lượng hải quân, không quân hay hệ thống liên lạc đủ mạnh để duy trì kháng cự.

Các báo cáo quân sự cho thấy hệ thống tên lửa của Tehran đã bị phân tán và gần như vô hiệu hóa hoàn toàn dưới áp lực từ liên quân. Bên cạnh đó, các cơ sở sản xuất và lực lượng máy bay không người lái của nước này cũng đang bị phá hủy liên tục trên khắp lãnh thổ.

Tổng thống Trump đánh giá rằng về mặt quân sự, tiềm lực của đối phương không còn gì đáng kể để có thể đe dọa trực tiếp. Ông cũng tiết lộ rằng chiến dịch đang tiến xa hơn so với dự liệu ban đầu về một cuộc chiến kéo dài hơn một tháng.

Triển vọng kết thúc chiến dịch không kích

Dù đạt được nhiều bước tiến lớn, ông Trump bác bỏ thông tin Mỹ sẽ sớm đưa bộ binh vào để kiểm soát các kho uranium. Ông làm rõ rằng Washington hiện chưa đưa ra bất kỳ quyết định cuối cùng nào về việc triển khai đặc nhiệm tới các cơ sở hạt nhân.

Nhà lãnh đạo Nhà Trắng gọi đây là một cuộc xuất quân ngắn hạn nhưng được thực hiện với quyết tâm đạt thắng lợi cuối cùng. Ông khẳng định mục tiêu loại bỏ hoàn toàn các mối đe dọa quân sự tại Iran đang ở rất gần so với các kế hoạch trước đó.

Về nguyên nhân xung đột, phía Mỹ cáo buộc Tehran đã bí mật xây dựng lại chương trình hạt nhân dù đã bị tấn công vào năm ngoái. Tổng thống Mỹ cho rằng nếu không hành động kịp thời, Iran đã có thể sở hữu vũ khí hạt nhân để tấn công Trung Đông.

Theo: Báo Dân trí

Thế Giới

Trung quốc đối mặt rủi ro kinh tế từ xung đột Trung Đông

Đăng vào 10/03/2026 bởi Minh Thu

Xung đột Mỹ-Israel và Iran leo thang đang đe dọa trực tiếp đến túi tiền và an ninh năng lượng của Bắc Kinh khi các dự án tỷ đô đứng trước nguy cơ đổ vỡ.

Trung Quốc lo ngại an ninh năng lượng và vận tải biển

Căng thẳng quân sự leo thang giữa Mỹ-Israel và Iran đang đẩy Bắc Kinh vào tình thế hiểm nghèo. Giá dầu thô đầu tuần này đã vọt lên mức cao nhất trong vòng 4 năm qua. Sự phụ thuộc của nền kinh tế Trung Quốc vào nguồn cung dầu từ Tây Á hiện nay là rất lớn. Bắc Kinh vốn coi Tehran là đối tác kinh tế chiến lược hàng đầu tại khu vực Trung Đông.

Eo biển Hormuz hiện nay đang rơi vào tình trạng gần như bị tê liệt hoàn toàn. Tuyến đường này vốn là mạch máu vận chuyển dầu mỏ và hàng hóa toàn cầu. Trung Quốc hiện đang tiêu thụ đến chín mươi phần trăm lượng dầu xuất khẩu của Iran. Thống kê cho thấy dầu Iran chiếm khoảng mười ba phần trăm lượng nhập khẩu của nước này. Việc mất đi nguồn cung giá rẻ này sẽ là một cú sốc lớn.

Việc gián đoạn nguồn cung khiến Bắc Kinh buộc phải tìm kiếm các phương án thay thế. Tuy nhiên, chi phí nhập khẩu dự kiến sẽ tăng cao một cách đáng kể. Các tập đoàn vận tải như COSCO đã quyết định ngừng nhận đơn qua tuyến đường này. Hãng Maersk cũng tạm dừng các lộ trình quan trọng do lo ngại về an ninh hàng hải. Ngoại trưởng Vương Nghị đã liên tục thực hiện các cuộc điện đàm ngoại giao nhằm hạ nhiệt tình hình.

Nguy cơ mất trắng các khoản đầu tư hạ tầng khổng lồ

Trung Quốc đã đổ hàng tỷ đô la vào các dự án hạ tầng tại khu vực. Từ năm 2019 đến 2024, tổng số vốn đầu tư trực tiếp đạt gần chín mươi tỷ đô. Các dự án này bao gồm hệ thống điện, cảng biển và các nhà máy hóa dầu. Nhiều công trình trọng điểm hiện đang nằm trong vùng chiến sự rất nguy hiểm. Sự bất ổn đe dọa trực tiếp đến các thành quả kinh tế lâu dài của họ.

Tập đoàn Sinopec nắm giữ cổ phần tại dự án khí đốt vừa bị tấn công. Các ngân hàng quốc doanh Trung Quốc đang bảo trợ tài chính cho Qatar. Những khoản vay tại Tây Á chiếm mười phần trăm danh mục cho vay toàn cầu của họ. Rủi ro nợ xấu tăng cao khi hạ tầng bị tàn phá nặng nề. Các nhà đầu tư tại cảng Haifa hay Khalifa hiện cũng đang vô cùng lo lắng.

Lĩnh vực công nghệ chịu ảnh hưởng không nhỏ từ các cuộc đụng độ quân sự. Huawei, Alibaba hay Tencent đều có văn phòng hoạt động tại Dubai. Hãng Baidu đã phải tạm dừng dịch vụ xe tự lái tại Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất do lo ngại bất ổn. Dù vậy, một số doanh nghiệp hy vọng lấp đầy khoảng trống khi Mỹ rút lui.

Theo: CafeF

Thời Sự

Xưởng giấy cháy ngùn ngụt trên đường Trần Thị Hè vào chiều tối ngày 9/3

Đăng vào 10/03/2026 bởi Nguyễn Hiền

Công nhân sử dụng xe nâng chuyên dụng để di chuyển các kiện hàng ra khỏi khu vực cháy. (Ảnh: Chụp màn hình báo VietNamNet).

Lúc 17h ngày 9/3, một vụ cháy bùng phát tại xưởng giấy ở quận 12, TPHCM khiến công nhân phải dùng xe nâng sơ tán hàng hóa trong khói đen dày đặc.

Xưởng giấy cháy ngùn ngụt khi hàng chục công nhân đang làm việc

Vụ hỏa hoạn bắt đầu vào khoảng 17h chiều ngày 9/3 tại một xưởng sản xuất giấy nằm trên đường Trần Thị Hè, thuộc phường Tân Thới Hiệp, TPHCM. Thời điểm này, hàng chục công nhân đang trong giờ làm việc thì bất ngờ phát hiện khói đen bốc lên dữ dội từ các kiện hàng bao bì. Sự cố xảy ra bất ngờ khiến khu vực sản xuất rơi vào tình trạng hỗn loạn khi đám cháy bắt đầu lan rộng.

Do nhà xưởng chứa nhiều vật liệu dễ bén lửa như giấy cuộn và bao bì thành phẩm, ngọn lửa nhanh chóng bùng phát mạnh mẽ. Cột khói đen từ vụ cháy bốc cao hàng chục mét, có thể quan sát được từ khoảng cách rất xa trong khu vực quận 12. Nhiều công nhân tại hiện trường đã hoảng sợ tháo chạy ra ngoài để đảm bảo an toàn tính mạng khi đám cháy trở nên khó kiểm soát.

Tuy nhiên, một nhóm công nhân khác đã nhanh chóng phản ứng bằng cách sử dụng các xe nâng chuyên dụng để di dời tài sản. Họ nỗ lực di chuyển các kiện hàng chưa bị lửa chạm tới ra khu vực an toàn nhằm ngăn chặn nguy cơ cháy lan trên diện rộng. Đồng thời, lực lượng tại chỗ cũng dùng bình chữa cháy mini để cố gắng kìm hãm gốc lửa trước khi lực lượng chuyên nghiệp tiếp cận.

Cảnh sát tiếp cận hiện trường và nỗ lực làm mát ngăn hỏa hoạn trở lại

Sau khi nhận được tin báo, lực lượng cảnh sát phòng cháy chữa cháy và cứu nạn cứu hộ TPHCM đã nhanh chóng điều động xe chuyên dụng đến hiện trường. Các chiến sĩ triển khai đội hình vòi rồng để dập tắt ngọn lửa đang bùng phát bên trong xưởng giấy. Khi lực lượng chức năng có mặt, đám cháy đã được nhóm công nhân tại chỗ kìm hãm phần nào nhờ các biện pháp ứng phó trước đó.

Lực lượng chuyên nghiệp tiếp tục triển khai các biện pháp làm mát và cô lập hoàn toàn các vị trí còn âm ỉ khói. Việc này nhằm đảm bảo ngọn lửa không có cơ hội bùng phát trở lại trong điều kiện nhà xưởng vẫn còn nhiều vật liệu dễ cháy. Các chiến sĩ đã làm việc liên tục để kiểm soát tình hình và bảo vệ các khu vực nhà xưởng lân cận không bị ảnh hưởng bởi nhiệt độ cao.

Vụ hỏa hoạn may mắn không gây ra bất kỳ thương vong nào về người nhờ sự sơ tán kịp thời của tập thể lao động. Hiện tại, khu vực xưởng giấy đã được phong tỏa để lực lượng chức năng tiến hành khám nghiệm và xác định nguyên nhân sự cố. Mức độ thiệt hại về tài sản cũng đang được thống kê chi tiết để báo cáo theo quy định pháp luật.

Theo: VietNamNet