Đề xuất cho người bị thu hồi đất được mua, thuê mua nhà ở xã hội mà không cần xét điều kiện thu nhập, nhà ở đang thu hút sự quan tâm lớn. Nhiều chuyên gia đánh giá đây là bước gỡ vướng cần thiết, giúp ổn định cuộc sống người dân, song cũng cần cơ chế kiểm soát chặt chẽ để tránh trục lợi chính sách.

• Tình cha giữa dòng nước lớn – chuyện buồn ở Huế
• Hơn 160 học sinh mắc cúm A, trường ở Nghệ An cho gần 400 em nghỉ học
• Chính thức tăng lương tối thiểu vùng từ ngày 1/1/2026

Cơ hội an cư cho người bị thu hồi đất

Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về một số cơ chế đặc biệt nhằm tháo gỡ khó khăn trong phát triển nhà ở xã hội. Trong đó, đề xuất nổi bật là cho phép hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi đất hoặc đạt thỏa thuận chuyển nhượng đất cho dự án nhà ở xã hội được mua, thuê mua NƠXH mà không cần đáp ứng điều kiện về thu nhập và nhà ở.

Theo bà Phạm Thị Miền, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu, Đánh giá thị trường bất động sản Việt Nam, đây là một hướng đi hợp lý. Việc nới điều kiện sẽ rút ngắn quá trình giải phóng mặt bằng. iảm chi phí cho chủ đầu tư và giúp người dân sớm ổn định nơi ở mới.

“Chính sách này tạo cơ hội để người dân thuộc diện thu hồi đất an tâm an cư. ồng thời góp phần thúc đẩy tiến độ dự án và tăng nguồn cung nhà ở xã hội với giá hợp lý hơn”, bà Miền nhận định.

Cùng quan điểm, luật sư Nguyễn Văn Đỉnh, Đoàn luật sư TP. Hà Nội, cho rằng chính sách này “phù hợp với đạo lý, lẽ công bằng”. hi người bị thu hồi đất mất chỗ ở nên cần được ưu tiên tạo lập nơi ở mới. Ông nhấn mạnh, việc “bù đắp” thông qua hỗ trợ tiếp cận NƠXH là cần thiết và mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc.

Cần giám sát chặt để tránh lợi dụng chính sách

Tuy nhiên, giới chuyên môn cảnh báo rằng mọi chính sách có yếu tố ưu đãi đều tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng. Luật sư Đỉnh cho rằng, có thể xuất hiện tình trạng người đã có nhà riêng. Nhưng vẫn đăng ký mua NƠXH để bán chênh lệch kiếm lời.

Để khắc phục, cần hậu kiểm nghiêm ngặt sau khi bàn giao nhà. Đảm bảo chính sách hỗ trợ đến đúng người cần. Việc mỗi người chỉ được hưởng NƠXH một lần cần được quản lý bằng cơ sở dữ liệu quốc gia để ngăn trục lợi.

Ngoài ra, ông Đỉnh cho rằng quy định cho người dân được ưu tiên mua NƠXH khi “thỏa thuận chuyển nhượng quyền sử dụng đất” với chủ đầu tư cần được xem xét kỹ. Đây là giao dịch dân sự tự nguyện, không nên làm phát sinh thêm nghĩa vụ của Nhà nước hay tạo kẽ hở để “xé rào” chính sách.

Minh bạch hóa quy trình, siết chuyển nhượng NƠXH

Bà Phạm Thị Miền cũng lưu ý, tình trạng trục lợi trong NƠXH không mới. ặc biệt khi nguồn cung còn hạn chế. Việc công khai quy trình xét duyệt, bốc thăm, chấm điểm và số hóa dữ liệu là giải pháp quan trọng để đảm bảo minh bạch.

Bà đề xuất: “Sau 5 năm, nếu người mua NƠXH chuyển nhượng cho người không thuộc diện được hưởng chính sách. ọ phải hoàn trả toàn bộ ưu đãi đã được hưởng”.

Theo bà, về lâu dài, chính sách NƠXH chỉ phát huy hiệu quả bền vững khi thị trường bất động sản đạt trạng thái cân bằng. Khi nguồn cung đáp ứng được nhu cầu, động cơ trục lợi chính sách sẽ giảm.

“Cần ban hành quy định rõ ràng, hướng dẫn cụ thể và giám sát nghiêm để đảm bảo chính sách đi đúng mục tiêu”, bà Miền nhấn mạnh.

Theo: Vietnamfinance