Các kết quả nghiên cứu địa hóa tại khu vực đứt gãy Kafue cho thấy quá trình châu Phi tách làm đôi đang ở giai đoạn đầu, tạo ra những biến đổi lớn về địa chất tương lai.
- Nổ súng gần Nhà Trắng: Nghi phạm bị hạ, ông Trump an toàn
- Vụ lừa đảo đất đai tại Bắc Ninh liên quan giám đốc Chử Văn Chung
- Ngủ trưa ở trẻ em và những giá trị thực tế đối với sự phát triển
Dấu hiệu địa chất từ các suối nước nóng tại Zambia
Quá trình chia tách lục địa được dự báo xảy ra dọc theo Kafue Rift, một phần của tuyến đứt gãy dài khoảng 2.500 km kéo dài từ Tanzania đến Namibia các chuyên gia địa chất nhận định cấu trúc này đang có dấu hiệu hoạt động trở lại sau một thời gian dài từng được cho là đã ngừng hoạt động,. Sự tái hoạt động của vết nứt trong lớp vỏ Trái đất này có thể làm biến dạng bề mặt, gây sụt lún và dẫn đến các trận động đất trong khu vực.
Các nghiên cứu trước đây đã thu thập nhiều bằng chứng về hoạt động kiến tạo thông qua các thiết bị ghi nhận những trận động đất nhẹ và sự gia tăng nhiệt độ dưới lòng đất. Bên cạnh đó, vệ tinh cũng phát hiện những thay đổi nhỏ về độ cao mặt đất, củng cố giả thuyết về sự hình thành của một rift lục địa mới có thể trở thành ranh giới giữa các mảng kiến tạo,. Những dữ liệu này cho thấy khu vực đang diễn ra các chuyển động địa chất âm thầm nhưng mạnh mẽ.
Bà Rūta Karolytė, trưởng nhóm nghiên cứu từ Đại học Oxford, cho biết dữ liệu mới công bố trên tạp chí Frontiers in Earth Science ngày 18/2 đã chỉ ra những bước tiến quan trọng trong việc xác định hoạt động của đứt gãy. Nhóm chuyên gia đã tiến hành lấy mẫu khí từ các suối nước nóng sủi bọt tự nhiên tại khu vực Gwisho, Zambia, nằm ngay phía trên vết nứt nghi ngờ. Đây là cơ hội hiếm có để giới khoa học nghiên cứu sự ra đời của một vết đứt gãy lục địa và kiến tạo học từ những giai đoạn sơ khai nhất.
Phân tích tỷ lệ khí hiếm và triển vọng hình thành lục địa mới
Kết quả phân tích mẫu khí tập trung vào tỷ lệ giữa hai loại đồng vị heli là heli-3 và heli-4 nhằm tìm kiếm dấu hiệu liên quan đến lớp phủ Trái đất. Nhóm nghiên cứu phát hiện lượng heli-3 cao hơn mức thường thấy trong vỏ Trái đất, chứng tỏ các chất lưu từ lớp phủ đang đi lên mặt đất thông qua các vết nứt. Theo giới phân tích, đây là tín hiệu sớm cho thấy các mảng kiến tạo đang bị kéo giãn và bắt đầu quá trình tách rời.
Sự dịch chuyển của các mảng kiến tạo vốn đã bắt đầu từ khoảng 200 triệu năm trước khi siêu lục địa Pangea tan rã và vẫn tiếp tục thúc đẩy các quá trình địa chất hiện nay. Mặc dù hệ thống rift tại châu Phi đã có những thay đổi rõ rệt trong hàng chục triệu năm qua, các chuyên gia cho biết sẽ cần thêm vài triệu đến hàng chục triệu năm nữa để một vết nứt mới phát triển hoàn chỉnh thành ranh giới mảng. Hiện tại, các ranh giới này phần lớn vẫn nằm dưới đại dương và là nơi tập trung nhiều hoạt động núi lửa.
Trong tương lai gần, việc nghiên cứu đứt gãy Kafue không chỉ mang giá trị khoa học mà còn mở ra triển vọng kinh tế cho Zambia thông qua khai thác năng lượng địa nhiệt. Ngoài ra, khu vực này còn có tiềm năng cung cấp nguồn khí heli quý giá, loại khí đang có nhiều ứng dụng quan trọng trong y học và các ngành công nghệ cao.
Theo: Báo Dân trí
