Vượt 370 km lánh nạn, gia đình vẫn bị voi dữ tìm ra sau 14 năm

Nepal – Con voi rừng Dhurbe từng giết cha mẹ ông Shanichara Bote tại chợ Baruwa, Madi năm 2012, đã tìm đến nơi ở mới của gia đình ông ở Jagatpur, giết chết con dâu và cháu trai ông.

Nửa đêm 4/7, con voi đực hoang dã này xông vào ngôi nhà tường bùn, mái tôn của gia đình ông tại Jagatpur, khiến chị Ashika Bote (25 tuổi) và cháu Bharat Bote (4 tuổi) tử vong. Vụ việc xảy ra dù trước đó gia đình ông Shanichara đã bán hết tài sản, vượt hai con sông Reu và Rapti để chuyển đến nơi ở cách chợ Baruwa gần 370 km, nhằm tránh xa con voi từng giết cha mẹ ông vào tháng 12/2012.

Theo lời kể của ông Shanichara, ông tỉnh giấc bởi tiếng va đập lớn khi con voi lao thẳng vào nhà. Gia đình 9 người của ông sống chen chúc trong căn nhà nhỏ, mái tôn cũ kỹ đã hoen gỉ, không đủ chắc chắn để chống lại một cuộc tấn công. Chiều 5/7, ông cùng hai con trai đến Văn phòng Cảnh sát Quận Chitwan trình báo sự việc, chờ kết quả khám nghiệm tử thi của con dâu và cháu nội.

Hình ảnh voi đực Dhurbe được chụp lại tại Vườn quốc gia Chitwan, Nepal. (Ảnh minh họa: Khai Mở)

Hồ sơ Vườn quốc gia Chitwan cho thấy đây không phải cuộc chạm trán ngẫu nhiên. Ông Lal Bahadur Dawadi, Chủ tịch Ủy ban người dùng liên xã Ghailaghari của vườn quốc gia, cho biết Dhurbe đã lảng vảng từ khu rừng tiến về phía khu dân cư suốt 9-10 ngày trước khi gây án. Ông Abinash Thapa Magar, cán bộ bảo tồn kiêm phụ trách thông tin của vườn quốc gia, xác nhận tọa độ từ vòng cổ vệ tinh gắn trên Dhurbe khớp với vị trí nhà ông Shanichara vào đêm xảy ra vụ việc.

Vòng cổ vệ tinh này là lần gắn thứ ba cho Dhurbe, thực hiện từ năm 2023, có nhiệm vụ truyền dữ liệu vị trí mỗi giờ một lần để đội kiểm lâm và quân đội kịp thời đẩy voi lùi vào rừng. Nhưng ông Dawadi thừa nhận hệ thống giám sát này vẫn còn lỗ hổng: tín hiệu không rõ ràng khi voi ở sâu trong rừng, khiến lực lượng chức năng không phát hiện được con vật đã áp sát khu dân cư suốt gần chục ngày.

Đây không phải lần đầu nhà chức trách phải đối phó với Dhurbe. Cuối năm 2012, sau cái chết của cha mẹ ông Shanichara, một cuộc truy lùng quân sự kéo dài hai tuần trong rừng Chitwan đã kết thúc bằng việc xả đạn gây thương tích cho con voi, tiêu tốn ngân sách hơn 1,6 triệu rupee (gần 17.000 USD). Dhurbe sau đó lẩn trốn, được cho là đã chết, cho đến khi xuất hiện trở lại vào mùa đông năm 2016. Tính từ năm 2010 đến nay, con voi này đã liên quan đến cái chết của 25 người, trong đó có hai quân nhân làm nhiệm vụ bảo vệ vườn quốc gia.

Các chuyên gia động vật hoang dã lý giải voi đực bị bầy xua đuổi như Dhurbe thường mở rộng phạm vi hoạt động lên đến hàng trăm km để tìm thức ăn, và khu vực Jagatpur mà gia đình ông Shanichara chuyển đến thực chất vẫn nằm trong vùng đệm ven vườn quốc gia — đúng vào tuyến di chuyển mới của con voi trong mùa thu hoạch nông sản. Bộ não loài voi có khả năng ghi nhớ mùi hương hơn một thập kỷ; giới nghiên cứu cho rằng sang chấn tâm lý từ lần bị bắn trọng thương năm 2012 có thể đã khiến Dhurbe phản ứng dữ dội hơn khi gặp lại mùi hương quen thuộc.

“Chúng tôi đã bỏ đi thật xa để lánh nạn, nhưng chừng ấy năm trôi qua, con voi vẫn xuất hiện và cướp đi con dâu cùng cháu nội tôi”, ông Shanichara kể.

Sau vụ việc, các bên liên quan đã thống nhất phương án khống chế Dhurbe. Ông Magar cho biết con voi thường trú ở khu rừng Sukhikhar, phía tây vườn quốc gia, và lực lượng chức năng đang tính đến việc dùng voi cái để dụ nó về khu vực này nhằm kiểm soát lâu dài. Cơ quan chức năng cũng xác định cần lắp đặt vòng cổ vệ tinh thế hệ mới, truyền tín hiệu liên tục thay vì theo giờ, để tránh lặp lại khoảng trống giám sát đã khiến gia đình ông Shanichara không kịp phòng bị.

Vinh Vũ (tổng hợp)