Nuôi trồng thủy sản hồ chứa: Rào cản ngăn mục tiêu tỷ đô

Nuôi trồng thủy sản hồ chứa kỳ vọng thu 16.000 tỷ đồng mỗi năm, nhưng hiện tại ngành này chưa thể bứt phá do vướng nhiều nút thắt về cơ chế pháp lý.

Nuôi trồng thủy sản hồ chứa và những rào cản hiện hữu

Theo định hướng phát triển đến năm 2030, ngành nông nghiệp đặt mục tiêu đưa sản lượng nuôi trồng tại các hồ chứa đạt trên 260.000 tấn mỗi năm. Nếu được khai thác hiệu quả, lĩnh vực này có thể đóng góp khoảng 16.000 tỷ đồng vào giá trị kinh tế toàn ngành, đồng thời tạo sinh kế bền vững cho người dân tại các khu vực miền Trung, Tây Nguyên và phía Bắc.

Các đơn vị tiên phong như Công ty Việt Food cho biết việc sử dụng mặt nước hồ chứa hiện đang vướng mắc giữa nhiều quy định pháp luật khác nhau. Sự thiếu thống nhất giữa Luật Thủy lợi, Luật Thủy sản và Luật Đất đai khiến quá trình giao thuê mặt nước tại các hồ lớn như Dầu Tiếng, Ngàn Trươi hay Cửa Đạt bị đình trệ. Điều này làm lãng phí nguồn lực nước và gây khó khăn cho việc bảo vệ nguồn lợi thủy sản.

Vấn đề bảo vệ nguồn lợi cũng gặp nhiều thách thức khi các hành vi khai thác bất hợp pháp như dùng kích điện hay lưới bát quái vẫn diễn ra. Việc thiếu kiểm tra, giám sát chặt chẽ khiến nguồn giống tự nhiên bị suy giảm nghiêm trọng. Nếu không sớm có cơ chế quản lý đồng bộ, mục tiêu phát triển bền vững tại các hồ chứa sẽ khó đạt được hiệu quả như kỳ vọng ban đầu.

Nuôi trồng thủy sản hồ chứa và các giải pháp bứt phá

Nuôi trồng thủy sản hồ chứa tại Việt Nam hiện sở hữu quy mô khổng lồ với khoảng 6.750 hồ chứa thủy lợi và trên 700 hồ chứa thủy điện. Với tổng dung tích ước đạt hơn 50 tỷ m3, hệ thống này tạo ra diện tích mặt nước từ 400.000 đến 450.000 héc-ta, mang lại tiềm năng khai thác kinh tế to lớn cho các địa phương.

Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn nhấn mạnh cần thực hiện một cuộc cách mạng về cơ chế và phương thức thực hiện. Việc rà soát, sửa đổi các quy định tại Luật Tài nguyên nước và các nghị định hướng dẫn là yêu cầu cấp thiết để sớm bàn giao mặt nước cho người nuôi. Song song đó, các viện nghiên cứu phải làm chủ công nghệ chọn tạo giống và chỉnh gene để giảm sự phụ thuộc vào nguồn giống nhập khẩu.

Để hướng tới thị trường quốc tế, các địa phương cần tập trung xây dựng thương hiệu mạnh cho sản phẩm thủy sản hồ chứa. Việc áp dụng các tiêu chuẩn chất lượng nghiêm ngặt, chỉ dẫn địa lý và hệ thống truy xuất nguồn gốc sẽ giúp nâng cao giá trị cạnh tranh. Sản xuất theo tiêu chuẩn chất lượng không chỉ phục vụ tiêu dùng trong nước mà còn hướng tới mục tiêu xuất khẩu bền vững.

Theo: BáoTuổi trẻ